De geschiedenis van de sterrenkunde

Een hoorcollege over de historische ontwikkeling van ons wereldbeeld

Door: Schilling, Govert
Luisterduur: 4 uur en 1 minuut
Levertijd: Direct te downloaden of onbeperkt streamen via de Home Academy Club
Datum uitgave: 2012
ISBN: 9789085309185


Samenvatting

Sterrenkunde is een van de oudste wetenschappen. Onze verre voorouders hadden al ingenieuze ideeën  over de structuur van de kosmos en de plaats van de aarde en de mens in het heelal. Vooral dankzij de uitvinding van de telescoop is de ontwikkeling van de astronomie in een stroomversnelling geraakt. Sterrenkundejournalist Govert Schilling vertelt over de geschiedenis van de astronomie, met een nadruk op hoe de sterrenkunde ons wereldbeeld bepaalt.

Bij het hoorcollege hoort een synopsis, deze kunt u hier downloaden.

Dit colleges is tot stand gekomen i.s.m. Studium Generale Universiteit Leiden.

 



Inhoudsopgave


College 1. Sterrenkunde in de oudheid
H1. De oorsprong van de sterrenkunde
H2. Het geocentrische wereldbeeld
H3. Sterrenkunde in andere culturen

College 2. Een nieuw wereldbeeld, een nieuw instrument
H4. Het heliocentrische wereldbeeld
H5. De uitvinding van de telescoop
H6. Nieuwe ontdekkingen in een eindeloos heelal

College 3. De ontdekking van het uitdijende heelal
H7. Metingen in het Melkwegstelsel
H8. Het evoluerend heelal
H9. De opkomst van de astrofysica

College 4. Moderne sterrenkunde, moderne mysteries
H10. Nieuwe wegen voor de sterrenkunde
H11. Van exoplaneten tot zwarte gaten
H12. Het mysterieuze heelal


Over de spreker: Schilling, Govert

Govert Schilling (1956) is sterrenkundejournalist. Hij schrijft onder andere voor de Volkskrant, Intermediair en New Scientist. Daarnaast publiceerde hij rond de dertig boeken over uiteenlopende sterrenkundige onderwerpen, waaronder De Kosmos in een notendop en Wat was er voor de oerknal? In 2002 ontving hij de Eureka!-oeuvreprijs voor zijn werk op het gebied van de popularisering van kennis en wetenschap. Kijk voor meer informatie over Govert Schilling en over sterrenkunde op: www.allesoversterrenkunde.nl


Recensies

Er is moed voor nodig om dwars tegen de huidige beeldcultuur in luister-cd\'s op de markt te brengen die de geïnteresseerde leek urenlang bijpraten over geschiedenis, kunst en wetenschap. Uitgeverij Home Academy durft het aan en heeft inmiddels vele tientallen uitgaven op haar naam staan. In een hoorcollege over de geschiedenis van de sterrenkunde vertelt sterrenkundig journalist Govert Schilling urenlang over de historische ontwikkeling van ons wereldbeeld. Beginnend bij de piramiden in Egypte en Stonehenge in Zuid-Engeland komt hij, via de uitvinding van de telescoop en het almaar groeiend besef dat de aarde rond de zon draait, uit bij de hedendaagse sterrenkunde. Film, foto\\\'s en tekeningen zouden bij zijnverhaal best van pas komen, maar Schilling bewijst dat het ook prima zonder kan. Gloedvol spreekt hij over de titanenklus van William Herschel, die het rond 1800 als zijn taak ziet om de hele sterrenhemel nauwkeurig in kaart te brengen. Nachtenlang brengt hij kleumend achter zijn meterslange telescoop door, de oogharen soms vastgevroren aan de kijker. Daarmee vergeleken hebben astronomen vandaag de dag een luizenleventje. Ze dienen een onderzoeksvoorstel in en krijgen een tijd later de waarnemingen die een supertelescoop voor hen heeft gedaan keurig in hun mailbox. De hoorcolleges zijn ook verkrijgbaar in mp3formaat. Een aanrader voor leergierige mensen die tijdens lange autoritten of saaie huishoudelijke klussen wel wat extra uitdaging kunnen gebruiken.

Bron: Reformatorisch Dagblad van 09-01-2012

 

Reis door de astronomie Natuurlijk, de geschiedenis van de astronomie - we weten het zo onderhand wel: Ptolemaeus, Copernicaanse revolutie, \'E parse move\'. Dat zijn de feiten, maar wat we willen is het verhaal: iets meeslepends waarin een onvermijdelijke ontwikkeling wordt blootgelegd. En waarvan je voortdurend ook nog denkt: dat wist ik niet. Govert Schilling brengt in zijn vier uur durend hoorcollege dit verhaal met verve over het voetlicht, in een aaneenschakeling van kleine verhalen, die samen een groot verhaal vormen. Een verhaal dat tienduizenden jaren geleden begint, toen men al wetmatigheden in de bewegingen der hemellichamen registreerde: om de goden op de voet te volgen, en om de tijd van de dag en de kalender der seizoenen bij te houden. Vanuit die praktische belangstelling ontstaat langzaamaan een wetenschap: systematische en steeds verfijndere waarnemingen, gekoppeld aan theorievorming om het waargenomene te verklaren. Met daarbij een navenant toenemende verwondering over het heelal en zijn uitgestrektheid. Het is ook opmerkelijk te horen hoe al die toegenomen kennis vooral ook tot meer vragen heeft geleid. We begrijpen nu minder van het heelal dan de oude Grieken dachten te doen. En passant ruimt Schilling wat hardnekkige misverstanden uit de weg: niet Columbus, maar de oude Grieken ontdekten dat de aarde een bol is. Onthoud dit! Schilling maakte eerder het hoorcollege Evoluerend Heelal, dat - zo leert de ervaring - je in de vakantie al gauw ongemerkt tot halverwege Nice brengt. Met het huidige college is het al niet anders -zo onderhoudend dat je in Metz bent voor je er erg in hebt. Maar de lezing mee naar bed nemen om een licht griepje uit te zieken, is al even aanbevelenswaardig. (CS)

Bron: Intermediair van 16-09-2011