Biologie
Biologie brengt je oog in oog met de fascinerende wereld van het leven. Van evolutie en DNA tot planten, dieren, hersenen en menselijk gedrag: de hoorcolleges laten zien hoe alles met elkaar samenhangt. Ontdek hoe soorten ontstaan, waarom organismen zich gedragen zoals ze doen en welke rol wij zelf spelen in de levende natuur. Een brede, verrassende en toegankelijke kennismaking met het leven in al zijn vormen.
Als lid van de Home Academy Club heb je onbeperkt toegang tot alle hoorcolleges op het gebied van de biologie.
Aangeboren of aangeleerd?
Aangeboren of aangeleerd?
Een hoorcollege over wat het gedrag van mens en dier bepaalt
Door: Hooff, van, Jan
Prijs: €5,00
In dit hoorcollege behandelt gedragsbioloog Jan van Hooff de discussie over de oorsprong van de eigenschappen van een individu op basis van diverse onderzoeken bij mens en dier. Zijn die eigenschappen bepaald .... Lees meer
Darwin en de evolutietheorie
Darwin en de evolutietheorie
Een hoorcollege over zijn leven, denken en de gevolgen van zijn werk
Door: Braeckman, Johan
Prijs: €25,00
De evolutietheorie is één van de belangrijkste wetenschappelijke theorieën. Naast een antwoord op vragen over biologische verschijnselen, biedt ze mogelijkheden om na te denken over diverse filosofische problemen. De laatste decennia vindt .... Lees meer
De mug
De mug
Een hoorcollege over steekmuggen en de verspreiding van ziekten
Door: Braks, Marieta | Reusken, Chantal
Prijs: €7,50
Al eeuwenlang teisteren ziekten zoals malaria en gele koorts de mensheid. Maar pas eind negentiende eeuw werd duidelijk dat muggen daar een cruciale rol in spelen als verspreider van deze ziekten. Het .... Lees meer
Ethiek en evolutie
Ethiek en evolutie
Een hoorcollege over de geschiedenis, biologie, filosofie en antropologie van de moraal
Door: Philipse, Herman
Prijs: €35,00
De evolutietheorie dwingt de mens na te denken over het fundament van de menselijke moraal. Welke invloed hebben wetenschappelijke ontdekkingen vanaf 1850 op de verdere ontwikkeling van de ethiek? Hoe kunnen we .... Lees meer
Evolutie en seks
Evolutie en seks
Een hoorcollege over de biologie achter seks
Door: Reumer, Jelle
Prijs: €7,50
Seks is een zaak die het leven doordrenkt. In dit hoorcollege van een uur spreekt Jelle Reumer over de biologische achtergrond van seks en de evolutionaire zin daarvan. Hij neemt de luisteraar .... Lees meer
Evolutie van het brein
Evolutie van het brein
Een hoorcollege over de evolutie en werking van de hersenen bij mens en dier
Door: Mars, Rogier
Prijs: €12,00
Hersenen fossiliseren niet waardoor het lastig is om de evolutie van het brein te onderzoeken. Maar door de hersenen van verschillende nog levende dieren te vergelijken, is het mogelijk te begrijpen welke .... Lees meer
Evolutietheorie
Evolutietheorie
Een hoorcollege over de mechanismen van de evolutie
Door: Haring, Bas
Prijs: €15,00
Bas Haring benadrukt in dit bijzondere college dat de evolutie plaatsvindt zonder voorbedachten rade. Het is geen Masterplan als alternatief voor het scheppingsverhaal. evolutie overkomt het leven simpelweg. Een boeiend college over .... Lees meer
Gedragsbiologie
Gedragsbiologie
Een hoorcollege over de evolutie van de moraal
Door: Hooff, van, Jan
Prijs: €15,00
Lang werd aangenomen dat moraal was voorbehouden aan de mens. Maar Jan van Hooff laat zien dat ook dieren coalities aangaan, in harmonie proberen samen te leven en altruïstisch gedrag kunnen vertonen. .... Lees meer
Gedragsevolutie
Gedragsevolutie
Een hoorcollege over de ontwikkeling van gedrag bij mens en dier
Door: Hooff, van, Jan
Prijs: €15,00
Voor de bestudering van gedragsevolutie zijn we aangewezen op eigentijdse experimenten en vergelijkingen met dieren. Op basis van de neodarwinistische evolutietheorie kan aangetoond worden hoe het gedrag van mens en dier zich .... Lees meer
Gender en wetenschap
Gender en wetenschap
Een hoorcollege over wetenschappelijke perspectieven op gender en genderidentiteit
Door: Vandermassen, Griet
Prijs: €15,00
Wat gebeurt er als wetenschappelijke begrippen vervagen onder maatschappelijke druk? En wat als het concept gender steeds vaker het biologische geslacht lijkt te overschrijven? In dit hoorcollege onderzoekt Griet Vandermassen het spanningsveld .... Lees meer
Het ontstaan van dier en mens
Het ontstaan van dier en mens
Een hoorcollege over de evolutie van de gewervelde dieren
Door: Reumer, Jelle
Prijs: €25,00
Jelle Reumer behandelt in dit college de geschiedenis en ontwikkeling van de gewervelde dieren. Hij begint bij de vroegste levensvormen in het water en het ontstaan van de eerste vissen. Via de .... Lees meer
Mens en Dier
Mens en Dier
Een hoorcollege over hun natuur, gedrag en onderlinge relaties
Door: Dekkers, Midas
Prijs: €15,00
Van de circa één miljoen diersoorten op aarde heeft de mens er een stuk of tien uitverkoren. Waarom houden mensen van dieren? Hoe zit het met het 'mens in het beest' en .... Lees meer
Ons genoom
Ons genoom
Een hoorcollege over het teruglezen van evolutie uit DNA
Door: Bosse, Mirte
Prijs: €10,00
Het genoom is meer dan een lange sliert aan genetische code waarin staat geschreven hoe een individu eruit moet zien. Zo zien we dat de grenzen tussen verschillende verwante soorten niet altijd .... Lees meer
Planten
Planten
Een hoorcollege over de evolutie en het leven van onze groene co-bewoners
Door: Erkens, Roy
Prijs: €12,00
Planten zijn geweldig. Voor een gezond, productief en veilig leven zijn wij mensen afhankelijk van onze groene co-bewoners. Weinigen van ons staan echter stil bij de oorsprong van het plantenrijk dat de .... Lees meer
Stikstof
Stikstof
Een hoorcollege over de effecten van stikstof op natuur, gezondheid en klimaat
Door: Erisman, Jan Willem | Vries, Wim, de
Prijs: €7,50
In dit hoorcollege bespreken Jan Willem Erisman en Wim de Vries de historie en de oorsprong van de stikstofproblematiek, met daarbij aandacht voor de modellen en metingen die ons in staat stellen .... Lees meer
Biologie bij Home Academy
De categorie biologie neemt je mee naar de fascinerende wereld van het leven in al zijn vormen. Hoe zijn planten, dieren en mensen ontstaan? Waarom gedragen organismen zich zoals ze doen? En wat kunnen we uit DNA, evolutie en gedrag leren over onszelf? De hoorcolleges bieden vanuit verschillende invalshoeken antwoord op deze en vele andere vragen.
Evolutie vormt een belangrijke rode draad. Johan Braeckman behandelt het leven en denken van Charles Darwin en de gevolgen van zijn evolutietheorie, terwijl Bas Haring uitlegt hoe evolutie werkt en waarom zij geen vooropgezet plan kent. Jelle Reumer volgt de ontwikkeling van gewervelde dieren en onderzoekt daarnaast de biologische betekenis van seks.
Ook menselijk en dierlijk gedrag krijgt veel aandacht. Jan van Hooff onderzoekt wat aangeboren en wat aangeleerd is en laat zien hoe gedrag, samenwerking, altruïsme en moraal vanuit de evolutie kunnen worden begrepen. Midas Dekkers kijkt vanuit een heel andere invalshoek naar onze bijzondere relatie met dieren. Rogier Mars behandelt de evolutie en werking van het brein bij mens en dier.
De collectie gaat bovendien de diepte in met genetica en DNA. Mirte Bosse laat zien hoe we uit het genoom de evolutionaire geschiedenis van organismen kunnen aflezen. Roy Erkens vertelt over de evolutie van planten en hun onmisbare betekenis voor ons dagelijks leven.
Ten slotte zijn er colleges over ziekte, milieu en samenleving. Marieta Braks en Chantal Reusken behandelen muggen als verspreiders van ziekten, terwijl Jan Willem Erisman en Wim de Vries de gevolgen van stikstof voor natuur, gezondheid en klimaat bespreken. Herman Philipse en Griet Vandermassen verbinden biologie bovendien met grote vragen over moraal, gender en wetenschap.
Zo biedt deze categorie een veelzijdige ontdekkingstocht door de biologie: van DNA en evolutie tot gedrag, hersenen, planten, dieren en de mens zelf.
Veel gestelde vragen
1. Hoe is het leven op aarde ontstaan en veranderd?
Evolutie is de belangrijkste sleutel om de enorme diversiteit van het leven te begrijpen. De colleges over Darwin, evolutietheorie en de ontwikkeling van gewervelde dieren laten zien hoe erfelijke variatie en natuurlijke selectie gedurende miljoenen jaren nieuwe soorten en eigenschappen hebben voortgebracht. Ook de evolutie van planten en het menselijk lichaam kan vanuit dit perspectief worden begrepen.
2. Wat maakt de mens tot wie hij is?
Ons lichaam, onze hersenen en ons gedrag zijn mede het resultaat van een lange evolutionaire geschiedenis. De hoorcolleges onderzoeken onder meer de werking en evolutie van het brein, voortplanting, gedrag, samenwerking en moraal. Daarbij ontstaat een boeiende wisselwerking tussen biologie en filosofie: in hoeverre worden menselijke eigenschappen door onze biologische geschiedenis bepaald?
3. Hoe bepaalt DNA de eigenschappen en geschiedenis van levende wezens?
DNA bevat de erfelijke informatie die organismen doorgeven aan volgende generaties. Dankzij moderne genetische technieken kunnen wetenschappers bovendien veel meer dan alleen erfelijke eigenschappen bestuderen: uit het DNA van planten, dieren en mensen valt ook hun evolutionaire geschiedenis af te leiden. Genetica vormt daarmee een belangrijke verbinding tussen hedendaagse biologie en evolutieonderzoek.
4. Waarom gedragen mensen en dieren zich zoals ze doen?
Gedrag ontstaat uit een complexe combinatie van erfelijke aanleg, ontwikkeling, omgeving en ervaring. De colleges over diergedrag, menselijk gedrag en evolutionaire gedragsbiologie behandelen vragen over instinct, leren, samenwerking, agressie, altruïsme en seksualiteit. Daarbij wordt duidelijk dat sommige gedragingen een evolutionaire functie kunnen hebben, terwijl cultuur en omgeving eveneens een belangrijke rol spelen.
5. Hoe beïnvloeden levende organismen elkaar en hun omgeving?
Geen enkel organisme leeft volledig op zichzelf. Planten vormen de basis van ecosystemen, dieren verspreiden ziekten of beïnvloeden andere soorten en menselijke activiteiten veranderen natuurlijke systemen. De hoorcolleges over planten, muggen, stikstof en biodiversiteit laten zien hoe nauw organismen met elkaar en met hun omgeving verbonden zijn. Daarmee wordt biologie uiteindelijk ook een wetenschap die helpt begrijpen hoe wij zelf onderdeel zijn van het leven op aarde.


